HOE WERKT EEN ZONNEBOILERSYSTEEM?

Door Technische Unie
4 april 2022

Een zonneboilersysteem is een installatie die zonne-energie opvangt en daarmee het tapwater in een woning of gebouw verwarmt. Een duurzame en slimme oplossing om minder gas te gebruiken. Maar hoe wérkt een zonneboiler precies? 

Een zonneboilersysteem bestaat uit 3 onderdelen

  • Zonnecollectoren
  • Geïsoleerd boilervat
  • Pomp

Een zonneboilersysteem bestaat uit drie onderdelen: zonnecollectoren op het dak, een goed geïsoleerd boilervat voor warm water en een sturing met een pomp.

De zonnecollectoren zijn zwarte platen met een gesloten buizensysteem. In dit buizensysteem zit een vloeistof (glycol). Dit buizensysteem zit ook als een gesloten spiraal rond het boilervat. Dit vat is gevuld met leidingwater. Wanneer de zon schijnt, warmt de vloeistof in het buizensysteem in de collectoren op. Dankzij de zwarte achterkant, loopt deze temperatuur soms wel op tot 120 graden. De pomp zorgt ervoor dat de hete vloeistof door het systeem loopt.

Wanneer de temperatuur in de buizen hoger is dan in het opslagvat, schakelt de pomp in. Daardoor warmt de hete vloeistof het gevulde boilervat op. Na een paar uur is de temperatuur al rond de 65 graden. Dit kan oplopen tot wel 90 graden. Wanneer de zonnecollectoren en het boilervat bijna dezelfde temperatuur hebben, schakelt de regeleenheid de pomp uit.

Door de goede isolatie en de grote opslag van de boiler zijn zonloze uren prima overbruggen. Zo kan de gebruiker 's ochtends nog warm tapwater gebruiken dat de vorige dag is opgewarmd. Op die manier heeft de gebruiker warm tapwater op elk gewenst moment. 

In de winter zonneboiler combineren met naverwarmer

Zelfs in de winter, wanneer de zonsterkte laag is, kan een zonneboiler voldoende warm water produceren. Soms is het tapwater in de winter echter niet warm genoeg. In dit geval is er een naverwarmer nodig. Dit is bijvoorbeeld de huidige cv-ketel of een warmtepomp. Deze naverwarmers zorgen ervoor dat het water alsnog de juiste temperatuur bereikt.

Wat levert een zonneboiler op?

Zonnecollectoren leveren in Nederland het meest op wanneer ze tussen de 20 en 60 graden op het dak staan en gericht zijn op het zuiden, zuidoosten of zuidwesten.  

Met een zonneboilersysteem bespaart de gebruiker flink op energiekosten voor warm tapwater én het is een duurzame oplossing. Het systeem stoot geen CO2 uit en de zon schijnt altijd. Een zonneboiler zorgt in sommige gevallen voor 60 procent minder gasgebruik voor warm tapwater. In combinatie met vloerverwarming kan dit zelfs de helft van het totale gasverbruik schelen. 

Voor 4 personen is een collector van 3,5 m2 geschikt, met een opslagvat van 150 liter. (Bron: Milieu Centraal)

Voordelen zonneboiler

Duurzaam en minder CO2-uitstoot

Een zonneboiler is een duurzame oplossing. De gebruiker is minder afhankelijk van het steeds duurder wordende aardgas. Een zonneboiler gaat gemiddeld 20 jaar mee. Met het volledig gebruik van een zonneboiler vermindert een gemiddeld gezin wel vijftien ton (!!!) aan CO2-uitstoot. Dit kunt u vergelijken met 150 duizend kilometer rijden met een auto. 

Weinig onderhoud nodig

Onderhoud van een zonneboiler is slechts één keer per jaar nodig. En eens per vijf jaar moet de koelvloeistof vervangen worden. 

Makkelijk met bestaand systeem te combineren

De zonneboiler kan overal op aangesloten worden. Wat de huidige warmtebron ook is. Er zijn dus geen grote aanpassingen aan de woning of het gebouw nodig. 

Lage energierekening

De gebruiker wekt met de zonneboiler eigen energie op. De kosten om water op te warmen is hij met een zonneboiler waarschijnlijk grotendeels of volledig kwijt. De gebruiker investeert eenmalig in de installatie en aankoop van het zonneboilersysteem en na ongeveer twaalf jaar is dat terugverdiend. 

Zonneboiler heeft hoog rendement

Het rendement van de zonneboiler is hoger dan die van zonnepanelen. Dit komt omdat water een goede geleider is. Kortom: warm water creëren met zonnecollectoren is veel makkelijker dan elektriciteit opwekken met zonnepanelen. 

Subsidie

De overheid stimuleert duurzame energie. Zonneboilers komen in aanmerking voor de Investeringssubsidie Duurzame Energie (ISDE). Soms zijn er ook lokale subsidies vanuit de gemeente mogelijk. 

Geen omgevingsvergunning nodig

Voor het plaatsen van een zonneboiler heeft de gebruiker geen vergunning nodig, als er aan de regels wordt gehouden. Meer informatie vindt u in deze pdf van de Rijksoverheid.

Nadelen zonneboiler

Geen volledige vervanger van de cv-ketel

De zonneboiler vervangt de bestaande ketel vaak niet volledig. Het kan wel, maar vooral in de winter, wanneer de zon zich dagen lang niet laat zien, kan het zijn dat de gebruiker deels afhankelijk blijft van een naverwarmer.

Ruimte nodig voor collectoren en boilervat

De zonnecollectoren komen op het dak. Het dak moet daarom wel geschikt hiervoor zijn. Zo moet er een dakoppervlak van minimaal vier vierkante meter zijn waar dakpannen op liggen die hier geschikt voor zijn. Hoe kleiner de afstand tussen de zonnecollectoren en de boiler is, hoe beter. Er is dus ook plek nodig op de zolder of bovenverdieping waar de boiler kan hangen. Zo'n boiler heeft al gauw een diameter van zeventig centimeter en is zeker één meter hoog. Het vergt dus wellicht wat aanpassingen aan de woning.